Back

ⓘ አቡጊዳ. ለፊልሙ፣ አቡጊዳ ፊልም ይዩ። አቡጊዳ ማለት ፊደል ነው። ከልሳነ ግዕዝ የተነሣ ነው። ቢሆንም በቅርብ ጊዜ አንዳንድ የፈረንጅ አገር ሊቅ ይህን አባባል ለቋንቋዎች ጥናት ተበድሯል። በዚሁ አነጋገር አቡጊዳ ማለት በዓለም የሚገኙ ልዩ አይነት ጽሕፈቶ ..




አቡጊዳ
                                     

ⓘ አቡጊዳ

ለፊልሙ፣ አቡጊዳ ፊልም ይዩ።

አቡጊዳ ማለት ፊደል ነው። ከልሳነ ግዕዝ የተነሣ ነው። ቢሆንም በቅርብ ጊዜ አንዳንድ የፈረንጅ አገር ሊቅ ይህን አባባል ለቋንቋዎች ጥናት ተበድሯል። በዚሁ አነጋገር "አቡጊዳ" ማለት በዓለም የሚገኙ ልዩ አይነት ጽሕፈቶች ሊያመልከት ይችላል። በየአገሮቹ ፊደላቸው "አቡጊዳ" የሚባለው እያንዳንዱ ፊደል ለክፍለ-ቃል ለመወከል ሲሆን ነው እንጂ እንደ እንግሊዝኛ "አልፋቤት" ፊደሉ ለ1 ተነባቢ ወይም ለ1 አናባቢ ብቻ ሲሆን አይደለም። ስለዚህ የግዕዙ ፊደል ይሁንና ሌሎችም ለምሳሌ ብዙ የህንድ አገር አጻጻፎች ጨምረው አቡጊዳ በሚግድጅቭጅለው ስም ይታወቃሉ።

ብራህሚክ ወይም ደቫናጋሪ በተባሉት የህንድ አጻጻፎች በኩል እያንዳንዱ ክፍለ-ቃል በተለየ ፊደል ሲወከል የአናባቢዎች መጠን የሚታየው የፊደሉን መልክ እንደ ግዕዝ ወይም እንደ አማርኛ ትንሽ በመቀየሩ ነው። ስለዚህ በቋንቋ ሊቃውንት ዘንድ አቡጊዳዎች ይባላሉ። በተጨማሪ፣ በካናዳ አገር ለጥንታዊ ኗሪ ቀይ ኢንዲያን የተባሉ ጐሣዎች ያላቸው አጻጻፍ እንደዚህ አይነት ነው፤ አናባቢው በቅርጹ የሚታየው ፊደሉን በመዞር ወይም በመገልበጥ ነውና።

በግእዝ አቡጊዳ ለሚለው የቃሉ መነሻ ከጥንታዊ የሴም ፊደል ተራ የሚለቀመው ነበር። በግሪክም ይህ ፊደል ተራ በ A, Β, Γ, Δ ጀመረ፤ ወይም በስም አልፋ፣ ቤታ፣ ጋማ፣ ዴልታ ናቸው። ይህ ፊደል ተራ በ ሀ ሁ ሂ ሃ በሚል ቅርጽ ማለት በግእዝ፣ በካዕብ፣ በሣልስ፣ በራብእ ውስጥ ገብቶ ሲሰካ፣ አ፣ ቡ፣ ጊ፣ ዳ የሚለውን ፊደል ተራ አስገኘ። ሁሉ በሙሉ የግእዝ አቡጊዳ እንግዲህ እንደሚከተለው ሰንጠረዥ ነው።

አ ቡ ጊ ዳ ሄ ው ዞ በ ጉ ዲ ሃ ዌ ዝ ዦ ገ ዱ ሂ ዋ ዜ ዥ ሖ ደ ሁ ዊ ዛ ዤ ሕ ጦ ሀ ዉ ዚ ዣ ሔ ጥ ጮ ወ ዙ ዢ ሓ ጤ ጭ ዮ ዘ ዡ ሒ ጣ ጬ ይ ኮ ዠ ሑ ጢ ጫ ዬ ክ ኾ ሐ ጡ ጪ ያ ኬ ኽ ሎ ጠ ጩ ዪ ካ ኼ ል ሞ ጨ ዩ ኪ ኻ ሌ ም ኖ የ ኩ ኺ ላ ሜ ን ኞ ከ ኹ ሊ ማ ኔ ኝ ሶ ኸ ሉ ሚ ና ኜ ስ ሾ ለ ሙ ኒ ኛ ሴ ሽ ዖ መ ኑ ኚ ሳ ሼ ዕ ፎ ነ ኙ ሲ ሻ ዔ ፍ ጾ ኘ ሱ ሺ ዓ ፌ ጽ ቆ ሰ ሹ ዒ ፋ ጼ ቅ ሮ ሸ ዑ ፊ ጻ ቄ ር ሦ ዐ ፉ ጺ ቃ ሬ ሥ ቶ ፈ ጹ ቂ ራ ሤ ት ቾ ጸ ቁ ሪ ሣ ቴ ች ኆ ቀ ሩ ሢ ታ ቼ ኅ ጶ ረ ሡ ቲ ቻ ኄ ጵ ፆ ሠ ቱ ቺ ኃ ጴ ፅ ፖ ተ ቹ ኂ ጳ ፄ ፕ ጆ ቸ ኁ ጲ ፃ ፔ ጅ ኦ ኀ ጱ ፂ ፓ ጄ እ ቦ ጰ ፁ ፒ ጃ ኤ ብ ጎ ፀ ፑ ጂ ኣ ቤ ግ ዶ ፐ ጁ ኢ ባ ጌ ድ ሆ ጀ ኡ ቢ ጋ ዴ ህ ዎ

ኣበራ ሞላ

                                     
  • አቡጊዳ በኢትዮጵያዊያን የተሠራ ፊልም ነው ፊልሙ በሀገሪቱ ሲኒማ ቤቶች ረዥም ጊዜ የቆየ ሲሆን በህዝብ ዘንድ ከፍተኛ ተቀባይነትን አግኝቷል
  • አቡጊዳ - 1700 ዓ.ም. ገዳማ ቡታን 2.1.2.1.2.1.1.2.1 ሊምቡ አቡጊዳ - 1740 ዓ.ም. ገዳማ ሲኪም 2.1.2.1.2.2. ናጋሪ አቡጊዳ - 750 ዓ.ም. ገዳማ ህንድ 2.1.2.1.2.2.1. ቤንጋሊ አቡጊዳ
  • የቋንቋ ጥናት የሰው ልጅ ልሣናት የሚያጠና ጥናት ወይም ሳይንስ ነው ቋንቋ የሰው ልጅ የሚግባባበት መሳሪያ ነው አቡጊዳ አለም ጽሕፈቶች ይህ ቋንቋ ነክ ጽሑፍ መሠረት ወይም መዋቅር ነው እርስዎ ሊያስፋፉት ይችላሉ
  • መሠረታዊ ተነባቢ ምልክቶች መነሻ በ1261 ዓም በሞንጎሊያ ከተደረጀው ጳግስፓ አቡጊዳ ተጽእኖ ነበረ ይህም ከቲበትኛ አቡጊዳ እሱም ከሕንድ ብራህሚ አቡጊዳ የተወለደ ሲሆን የዚህም መነሻ ከአረማይስጥ አልፋቤት ስለ ታሠበ ምናልባት ሃንጉል
  • በፓኪስታንና በምዕራብ ሕንድ አገር ክፍሎች የሚነገር ሕንዳዊ - ኢራናዊ ቋንቋ ነው በአረብኛ ጽሕፈት ወይም በሕንዳዊ ጽሕፈት ጉርሙኪ አቡጊዳ ሊጻፍ ይችላል ይህ ቋንቋ ነክ ጽሑፍ መሠረት ወይም መዋቅር ነው እርስዎ ሊያስፋፉት ይችላሉ
  • ሰዎች ተለማ ከዚህም በግሪክ አልፋቤት ደልታ Δ δ ደረሰ የነዚህ ፊደላት ሁሉ ድምጽ ድ ነው በግዕዝ አቡጊዳ ደግሞ ደ ድንት የሚለው ፊደል ከቅድመ - ሴማዊው ዳሌት ስለ መጣ የላቲን D ዘመድ ሊባል ይችላል በ Wikimedia
  • ነበር ቅርጹ ከዚያ በፊንቄ ከነዓን ሰዎች ተለማ ከዚህም በግሪክ አልፋቤት ታው Τ, τ ደረሰ በግዕዝ አቡጊዳ ደግሞ ተ ታው የሚለው ፊደል ከቅድመ - ሴማዊው ታው ስለ መጣ የላቲን T ዘመድ ሊባል ይችላል ይህ
  • ሀይሮግሊፍ ነበር ቅርጹ ከዚያ በፊንቄ ከነዓን ሰዎች ተለማ ከዚህም በግሪክ አልፋቤት ቤታ Β β ደረሰ በግዕዝ አቡጊዳ ደግሞ በ ቤት የሚለው ፊደል ከቅድመ - ሴማዊው ቤት ስለ መጣ የላቲን B ዘመድ ሊባል ይችላል ይህ
  • ነበር ቅርጹ ከዚያ በፊንቄ ከነዓን ሰዎች ተለማ ከዚህም በግሪክ አልፋቤት ላምብዳ Λ λ ደረሰ በግዕዝ አቡጊዳ ደግሞ ለ ላዊ የሚለው ፊደል ከቅድመ - ሴማዊው ላሜድ ስለ መጣ የላቲን L ዘመድ ሊባል ይችላል ይህ
  • ነበር የካፍ ቅርጽ ከዚያ በፊንቄ ከነዓን ሰዎች ተለማ ከዚህም በግሪክ አልፋቤት ካፓ Κ κ ደረሰ በግዕዝ አቡጊዳ ደግሞ ከ ካፍ የሚለው ፊደል ከቅድመ - ሴማዊው ካፍ ስለ መጣ የላቲን K ዘመድ ሊባል ይችላል ይህ
  • ምልክት የአናባቢ ድምጽ ኦ ለማመልከት ተጠቀመ ከዚህም በግሪክ አልፋቤት ኦሚክሮን Ο ο ደረሰ በግዕዝ አቡጊዳ ደግሞ ዐ ዐይን የሚለው ፊደል ከቅድመ - ሴማዊው ዐይን ስለ መጣ የላቲን O ዘመድ ሊባል ይችላል በ Wikimedia
  • በሗላ በ50 ዓም. አካባቢ የ ፕ ቅርጽ ከቀድሞው ወደ P የቀድሞ ር በመምሰል ተቀየረ በግዕዝ አቡጊዳ ደግሞ ረ ርእስ የሚለው ፊደል ከቅድመ - ሴማዊው ሬስ ስለ መጣ የላቲን R ዘመድ ሊባል ይችላል በ Wikimedia